- Publicité -

Anou koz parol 131: Gro-plan lor Revi « Rechèch Etid Kreyòl », enn revi siantifik internasional an Kreol lor Kreol

Par Yani Maury, doktorant UoM dan Etid Kreol, oriziner depi Rodrig

- Publicité -

Le 28 Oktob dernie, liniver “Etid Kreol” finn konn enn zoli lavansman avek piblikasion premie nimero Revi Rechèch Etid Kreyòl, ki enn revi siantifik internasional ekrir an « Kreol » lor bann size ki tous bann lang « Kreol ».

Revi Rechèch Etid Kreyòl, li enn inisiativ laboratwar lang, Fakilte Lingwistik Aplike, Liniversite Ayti.

Sa premie nimero-la finn dirize ek koordone par Profeser Renauld Govain, Dwayin Fakilte Lingwistik Aplike, Liniversite Leta Ayti, avek soutien plizier spesialist langaz inpe partou dan lemond, ki li dan komite siantifik revi-la, so komite lektir oubien dan so sekretarya redaksion.

 

Kreolist depi diferan pei kreolofonn

 

Tit sa premie nimero Revi Rechèch Etid Kreyòl la, se « Òtograf Kreyol : Istwa, Evolisyon, Kesyònman ». Si sa premie nimero-la fokaliz sirtou lor Kreol Ayisien, kouma so sou-tit-indike (« Fokis sou kreyol ayisyen »), bann loter ki finn kontribie ladan, sorti depi diferan lespas kreolofonn.

Dan Revi-la, ena antou, kat lartik ki koz lor Kreol Ayisien, enn lor Kreol Dominik, enn lor Kreol Reyone, enn lor Kreol Seselwa, ek enn lor Kreol Repiblik Moris (ki konpran osi bien Kreol Morisien ki Kreol Rodrige).

Rechèch Etid Kreyòl, li disponib lor internet atraver paz web https://etidkreyol.com/index.html.

 

Lansman (6h tanto Ayti ek 3h gramatin dan Moris)

 

Otan Revi-la li istorik an limem, otan, so lansman ousi, ti istorik.

Lansman-la ti online, e li finn deroule le 12 Novam 2022 apartir 6h tanto dan Ayti. Avek dekalaz-orer, sa ti fer ki li ti deza minwi pou bann partisipan dan Lafrans ek otour 3h gramatin pou bann dimounn dan Losean Indien, kouma Aneesa Vel depi Sesel, ko-oter enn lartik lor Kreol Seselwa, me ousi Profeser Arnaud Carpooran ek momem depi Moris, ko-oter enn lartik lor Kreol Repiblik Moris.

Li ti ase partikilie pou bann dimounn Losean Indien lor lefet ki zot bann esanz, inklian bann kestion, ti pe fer ek poze enn Dimans gramatin, alor ki zot ti pe gagn repons depi Ayti depi « lavey », parski ti ankor Samdi laba, lot kote delo.

Ti ena 97 partisipan ki finn reponn prezan pou sa levennman online la, ek parmi nou kapav retrouv bann spesialist dan domenn kreolistik kouma Profeser Michel Degraff (depi MIT) ek Profeser Renauld Govain lor sertin laspe fonetik-fonolozik Kreol Ayisien, sirtou lor kestion degre nazalizasion sertin silab, ek fason pou reprezant zot (ou pa) dan lortograf langaz-la. Sa laspe-la ti partikilerman interesan pou nou dan Losean Indien, sirtou kan mazinn deba ki finn enan resaman otour nesesite pou fer enn distinksion ant Kreol Morisien ek Kreol Rodrig, e ki debous lor kreasion Akademi Kreol Rodrige ek piblikasion Diksioner Kreol Rodrige. Me nou ena linpresion ki dan Repiblik Moris, sa tip kestion-la finn regle dan enn fason mwin pasione ek plis pragmatik ki ayer (me sa li vremem enn linpresion personel).

 

Kreol antan ki medium

 

Nou pou ousi aprann pandan peryod esanz-deba, ki Ayti finn bien avanse konsernan itilizasion lang kreol kouma medium dan lansegnman sertin size, kouma Matematik par exanp. Bann esanz, partaz ek diskizion finn permet met an avan bann similitid otour kestion promosion lang kreol dan bann diferan pei kreolofonn. Li ti paret evidan ki bann kolaborasion ant bann siantifik diferan pei kapav ed sakenn fer lang kreol avanse lor plizier laspe.

 

Mesaz ofisiel Akademi Kreol Ayisien pou Akademi Kreol Repiblik Moris

 

Kouma nou pe koz lor Kreol Ayisien, e kan nou konsider bann lien evidan ki paret pe devlope ant Latlantik ek bann zil Losean Indien an zeneral otour kestion lang kreol, nou pe profite pou reprodir isi diskour ki Misie Rogeda Dorcil, Prezidan Akademi Kreol Ayisien (AKA), ti soumet le 28 Oktob 2022, dan kad selebrasion Zourne Internasional Kreol ki ti ena dan MIE, e ki ti lir par Dr Beatrice Antonio-Françoise (MIE), avan ki Prezidan-la limem ti pran laparol pou exprim nou so bann swe.

Anou rapel ki sa Zourne-la ti organize par Akademi Kreol Repiblik Moris (AKRM), Mauritius Institute of Education (MIE), Liniversite Moris (UoM) ek Creole Speaking Union (CSU). Kan Prezidan AKA ti pran laparol, ver 10 hr kot nou le 28 Oktob, li ti apepre 3 hr gramatin kot li le 27 Oktob.

Sa tip dekalaz tanporel ant nou de liniver kreol (Atlantik-Losean Indien), ki rezwenn dekalaz ki nou ti viv zour lansman Revi Revi Rechèch Etid Kreyòl le 12 Novam, ek sinbolik spatio-tanporel ki li reprezante ti met an evidans dan diskour ki Profeser Arnaud Carpooran ti prononse zour sa lansman-la.

 

- Publicité -
EN CONTINU

l'édition du jour